Kozy w mitach i legendach

Kozy w mitach i legendach

Kozy od tysiącleci towarzyszą człowiekowi – zostały udomowione jako jedne z pierwszych zwierząt. Miało to miejsce wiele wieków temu, najprawdopodobniej na Bliskim Wschodzie. Kozy są bardzo wytrzymałe i dobrze znoszą podróże, dzięki czemu mogły przemieszczać się razem z plemionami koczowniczymi. Nie przeszkadzają im trudne warunki środowiskowe
i nie mają wygórowanych wymagań, jeśli chodzi o pokarm. Dlatego też były (i nadal są) chętnie hodowane w każdym zakątku świata.

Kozy od wieków były zatem bardzo cenionymi zwierzętami – wykorzystywano ich skóry, mleko i mięso. Ich niezwykłość znalazła również odbicie w wielu mitach i legendach.

Kozi róg obfitości

Jedną z najlepiej znanych historii, w których pojawia się koza, jest grecki mit o wczesnym dzieciństwie Zeusa – najwyższego z bogów. Zgodnie z antyczną opowieścią jako dziecko musiał zostać ukryty przed ojcem, który pożerał swe dzieci w obawie przed utratą władzy. Zeus wychował się więc na Krecie pod opieką bogini sprawiedliwości Adrastei i kozy Amaltei. Zwierzę wykarmiło go własnym mlekiem.

W czasie zabawy mały Zeus przez przypadek ułamał jeden z rogów Amaltei. Pobłogosławił go i obiecał, że zawsze będzie wypełniał się wszystkim, czego zapragnie jego posiadacz.
W ten sposób powstał mityczny róg obfitości – symbol szczęścia i dostatku. Po śmierci Amaltei Zeus wykorzystał jej skórę do zrobienia tarczy, tzw. egidy. Dała bogu zwycięstwo nad ojcem, a tym samym zapewniła panowanie na Olimpie. Tarczy tej miała używać później także bogini Atena.

Koza od wieków postrzegana była więc jako źródło dostatku i witalności. Znano i doceniano  również niezwykłe właściwości koziego mleka i uważano je za pokarm godny najwyższego
z bogów. Nic dziwnego – jest smaczne i bardzo zdrowe.

W poszukiwaniu kawy

Koza występuje także w etiopskiej opowieści o odkryciu kawy. Zgodnie z legendą pasterz
o imieniu Kaldi, który doglądał swoich kóz, zauważył, że zjadają liście i owoce pewnego drzewa, a potem stają się nadzwyczaj ożywione. Postanowił sprawdzić, co kryje się
w roślinach lubianych przez te mądre zwierzęta i sam spróbował małych czerwonych jagód. Po ich spożyciu poczuł przypływ energii. Swoim odkryciem podzielił się z mnichem, który zabrał owoce do klasztoru i po licznych eksperymentach nauczył się zaparzać pyszny napój. Płyn bardzo szybko zyskał uznanie zakonników, ponieważ ułatwiał im długie nocne czuwanie na modlitwach. Tak powstała uwielbiana dziś kawa, a  kozy okazały się mądrymi
i godnymi zaufania przewodniczkami i towarzyszkami.

Nie tylko legendy

Co ciekawe – do dziś kozy pojawiają się w utworach literackich i różnego rodzaju opowieściach. Mają również ogromne znaczenie użytkowe. Obecnie hoduje się je głównie dla mięsa i mleka. Więcej o kozach mlecznych i ich rasach dowiesz się z tego artykułu.

Jednym z najważniejszych elementów „koziego dziedzictwa” są także sery o wyrafinowanym smaku – pleśniowe, świeże i twarde. Zajmują dostojne miejsce we francuskiej tradycji kulinarnej. Coraz częściej goszczą również na polskich stołach, kusząc aksamitnym smakiem i wielością zastosowań.

Może Ci się spodobać